ევთანაზია-სასჯელი თუ აუცილებლობა

1413399964986_wps_7_Close_up_of_son_holding_hავტორი: თეონა კაპანაძე

ხშირად მიფიქრია, იქნება ცხოვრებაში ისეთი რამ დამემართოს, გაუსაძლისი ტკივილის ფონზე, სიცოცხლე აღარ მომინდეს, რა უნდა ვქნა მერე? სიცოცხლე ჩემი უფლებაა თუ ვალდებულება?

როგორც ჩანს, საქართველოში სიცოცხლე უფრო მეტად ვალდებულებასთან ასოცირდება, ვიდრე უფლებასთან, რადგანაც არ არსებობს შესაბამისი მექანიზმები ,რომლებიც თუნდაც ევთანაზიის საკითხს დაარეგულირებს .

სხვადასხვა ქვეყანაში ევთანაზიის ანუ სიტყვასიტყვით თუ ვთარგმნით „კარგი სიკვდილის’’ საკითხი განსხვავებულად რეგულირდება, მაგალითად ნიდერლანდები პირველი ქვეყანაა, რომელმაც 2002-ში ევთანაზია დააკანონა.

საქართველოში პასიური ევთანაზია დაშვებულია, მაგრამ აქტიური ევთანაზია სისხლის სამართლის კოდექსის მიხედვით დასჯადი ქმედებაა.  ამასთან ვაღიარებთ, რომ სიცოცხლე ადამიანის უზენაესი უფლებაა და თან პიროვნებას ვართმევთ შანსს თავად განკარგოს იგი, ვაიძულებთ იცხოვროს გაუსაძლისი ტკივილით, ანდა სიცოცხლე ტანჯვად ექცეს მაშინ, როდესაც ევთანაზიის საშუალებით ვაძლევთ შანსს, აირჩიოს რა ურჩევია მას -სიკვდილი თუ სიცოცხლე.   როცა ამ საკითხზე ვსაუბროთ, აუცილებელია გავიაზროთ  სად გადის ზღვარი ჰუმანურობასა და მკვლელობას შორის? რა უფრო ჰუმანურია სიკვდილის უკანასკნელ წამამდე დაუსრულებელი ტანჯვა თუ მშვიდი სიკვდილი? ალბათ, ამ კითხვებზე თითოეულ ადამიანს განსხვავებული პასუხი ექნება, მაგრამ მთავარია გავიაზროთ, რომ სიცოცხლე სახელმწიფოს მონიჭებული არაა და შესაბამისად ამ უკანასკნელს მისი განკარგვის უფლებამოსილებაც არ აქვს. სხვა საკითხია ის, რომ ევთანაზიის დარეგულირება მის მოვალეობაში შედის.

 რა თქმა უნდა, უამრავი მოსაზრებაა, რატომ უნდა არსებობდეს ან არ არსებობდეს ევთანაზიიის უფლება. უპირველეს ყოვლისა მნიშვნელოვანია ამ საკითხის ფილოსოფიურ ჭრილში დანახვა, რომლის მიხედვითაც თუკი ადამიანს აქვს სიცოცხლის უფლება, ეს უკანასკნელი ვალდებულებას ხომ არ უტოლდება? რატომ არ ვაძლევთ სიკვდილის საშუალებას ადამიანებს მაშინ, როცა მათ ეს სჭირდებათ ?

მეორე საკითხია,  რელიგია რა ჭრილში ხედავს ამ უფლებას. არსებობს მოსაზრება, რომ ევთანაზია ეწინააღმდეგება ეკლესიას იმიტომ,  რომ ადამიანი ღვთის ქმნილებაა და მას არ შეუძლია მიიღოს გადაწყვეტილება, როდის დაასრულოს იგი. მე კი მგონია, რომ ეს უფლება უნდა არსებობდეს ყველასთვის, განურჩევლად მისი მრწამსისა, ხოლო გამოიყენებს თუ არა ამ შესაძლებლობას ადამიანი, ეს უკვე მისი გადასაწყვეტია.

იქნებ  სულ არ არის რელიგიური? იქნებ არაფრის იმედად მყოფს ურჩევნია ასეთი სიკვდილი? მაშინ რა არჩევანს უტოვებს სახელმწიფო ასეთ ადამიანებს? სამწუხაროდ დღესდღეობით საქართველოში ადამიანმა უნდა ითმინოს ტკივილები და უიმედო ცხოვრება თუ, რა თქმა უნდა, პასიურ ევთანაზიაზე არ მიდგა საქმე, რომლის დროსაც გადაწყვეტილებას პირის სიკვდილ-სიცოცხლის შესახებ უფლებამოსილი ადამიანი იღებს.

ევთანაზია ნებაყოფლობითი უნდა იყოს, რადგანაც თუ ადამიანს სურს იბრძოლოს სიცოცხლისთვის თუნდაც გაუსაძლისი ტკივილებით, ეს ასეც უნდა იყოს. ზოგიერთი ადამიანისთვის ღირსეული სიკვდილის უფლება (და ჩვენ არ გვაქვს უფლება ეს ნება უგულვებელვყოთ) შეიძლება სჯობდეს მცირე ხნით გახანგრძლივებულ ტკივილით სავსე ცხოვრებას.

ამ საკითხს ზუსტად ეხმიანება ფრენსის ბეკონის  ფრაზა: „ექიმის ვალია  არამარტო აღადგინოს ჯანმრთელობა, არამედ შეუმსუბუქოს ავადმყოფს გამოწვეული დარდი და ტანჯვა, არა მხოლოდ მაშინ, როდესაც ასეთი ტკივილის შემსუბუქება, როგორც საშიში სიმპტომის, მიიყვანს გამოჯანმრთელებამდე, არამედ იმ შემთხვევაშიც, როდესაც გადარჩენის არანაირი იმედი არ არის და შესაძლებელია, მხოლოდ სიკვდილის გაიოლება, რადგანაც ევთანაზია არანაკლები შვების გამოხატულებაა.“

ამიტომაც ,ვფიქრობ რომ, ადამიანს არ უნდა წავართვათ უფლება სრულფასოვან სიცოცხლეზე და შემდეგ უკვე ღირსეულ სიკვდილზე .

დატოვეთ კომენტარი

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s